MN 35. KINH NGĂN SACCAKA

1. Tôi đã nghe như vầy: Một thời, Thế Tôn trú tại Vesāli, trong rừng Đại Lâm, tại Trùng Các Giảng Đường.

2. Lúc bấy giờ, Saccaka, con trai của Nigaṇṭha, đang sống tại Vesāli. Ông ta là một người hay tranh luận, tự xưng là người trí, được đông đảo quần chúng tôn kính. Ông ta nói những lời này giữa hội chúng tại Vesāli: "Ta không thấy bất kỳ một sa-môn hay bà-la-môn nào, dù là người đứng đầu hội chúng, người đứng đầu nhóm, đạo sư của nhóm, hay thậm chí là người tự xưng là bậc A-la-hán, Chánh Đẳng Giác, mà khi bị ta dùng lý lẽ để tranh luận lại không run sợ, không rúng động, không run rẩy, và không toát mồ hôi nách. Thậm chí, nếu ta dùng lý lẽ để tranh luận với một cây cột vật vô tri (vô tình / acetana), cây cột ấy bị ta dùng lý lẽ tranh luận cũng sẽ run sợ, rúng động, run rẩy. Huống hồ là một con người bằng xương bằng thịt!"

3. Rồi Tôn giả Assaji, vào buổi sáng, mặc y, mang bát, đi vào Vesāli để khất thực. Saccaka, con trai của Nigaṇṭha, trong lúc đang đi dạo thư giãn chân quanh Vesāli, nhìn thấy Tôn giả Assaji đang đi tới từ đằng xa. Thấy vậy, ông ta đi đến chỗ Tôn giả Assaji; sau khi đến, ông ta chào hỏi Tôn giả Assaji.

Sau khi trao đổi những lời chào hỏi thân hữu, ông ta đứng sang một bên. Đứng một bên, Saccaka, con trai của Nigaṇṭha, nói với Tôn giả Assaji điều này: "Này Tôn giả Assaji, Sa-môn Gotama rèn luyện các học trò (đệ tử / sāvake) như thế nào, và phần lớn những lời hướng dẫn (giáo giới / anusāsanī) của Sa-môn Gotama dành cho các học trò diễn ra theo cách nào?"

4. "Này Aggivessana, Thế Tôn rèn luyện các học trò như thế này, và phần lớn những lời hướng dẫn của Thế Tôn dành cho các học trò diễn ra theo cách này: 'vật chất (sắc / rūpa), này các tỳ kheo, là không bền vững (vô thường / anicca); cảm giác (thọ / vedanā) là không bền vững; nhận thức (tưởng / saññā) là không bền vững; hoạt động (hành / saṅkhārā) là không bền vững; 'cái biết' (thức / viññāṇa) là không bền vững. vật chất, này các tỳ kheo, không phải tự ngã (vô ngã / anattā); cảm giác không phải tự ngã; nhận thức không phải tự ngã; hoạt động không phải tự ngã; 'cái biết' không phải tự ngã. Mọi thứ do hợp lại mà thành, không bền vững (các hành là vô thường / sabbe saṅkhārā aniccā), mọi Quy luật (pháp / dhammā) là không phải tự ngã.' Này Aggivessana, Thế Tôn rèn luyện các học trò như thế này, và phần lớn những lời hướng dẫn của Thế Tôn dành cho các học trò diễn ra theo cách này."

"Thật là một điều khó nghe thay, thưa Tôn giả Assaji, khi chúng tôi phải nghe Sa-môn Gotama có quan điểm như vậy. Mong sao có một lúc nào đó chúng tôi được gặp Tôn giả Gotama, mong sao có một cuộc trò chuyện, mong sao chúng tôi có thể tách ông ấy ra khỏi quan điểm sai lầm đó."

5. Lúc bấy giờ, có khoảng năm trăm người Licchavi đang tụ tập tại hội trường vì một công việc nào đó. Saccaka, con trai của Nigaṇṭha, đi đến chỗ những người Licchavi ấy; sau khi đến, ông ta nói với những người Licchavi: "Hãy tiến lên, thưa các ngài Licchavi! Hãy tiến lên, thưa các ngài Licchavi! Hôm nay tôi sẽ có một cuộc trò chuyện với Sa-môn Gotama. Nếu Sa-môn Gotama giữ vững lập trường đúng như vị học trò tên là tỳ kheo Assaji đã trình bày, thì giống như một người đàn ông khỏe mạnh nắm lấy lông của một con cừu lông dài rồi kéo tới, kéo lui, kéo vòng quanh; cũng vậy, tôi sẽ dùng lý lẽ để kéo tới, kéo lui, kéo vòng quanh Sa-môn Gotama. Giống như một người thợ nấu rượu khỏe mạnh ném một tấm phên lọc rượu lớn xuống hồ nước sâu, nắm lấy góc phên rồi kéo tới, kéo lui, kéo vòng quanh; cũng vậy, tôi sẽ dùng lý lẽ để kéo tới, kéo lui, kéo vòng quanh Sa-môn Gotama. Giống như một người nghiện rượu khỏe mạnh nắm lấy góc màng lọc rượu rồi giũ xuống, giũ lên, đập mạnh; cũng vậy, tôi sẽ dùng lý lẽ để giũ xuống, giũ lên, đập mạnh Sa-môn Gotama. Giống như một con voi sáu mươi tuổi đi xuống một hồ sen sâu và chơi trò chơi gọi là 'rửa gai dầu'; cũng vậy, tôi nghĩ tôi sẽ chơi trò 'rửa gai dầu' với Sa-môn Gotama. Hãy tiến lên, thưa các ngài Licchavi! Hãy tiến lên, thưa các ngài Licchavi! Hôm nay tôi sẽ có một cuộc trò chuyện với Sa-môn Gotama."

6. Tại đó, một số người Licchavi nói như sau: "Sa-môn Gotama là ai mà có thể bác bỏ được lý lẽ của Saccaka, con trai của Nigaṇṭha? Trái lại, chính Saccaka, con trai của Nigaṇṭha, sẽ bác bỏ lý lẽ của Sa-môn Gotama."

Một số người Licchavi khác lại nói: "Saccaka, con trai của Nigaṇṭha, là ai mà có thể bác bỏ được lý lẽ của Thế Tôn? Trái lại, chính Thế Tôn sẽ bác bỏ lý lẽ của Saccaka, con trai của Nigaṇṭha."

Rồi Saccaka, con trai của Nigaṇṭha, được bao quanh bởi khoảng năm trăm người Licchavi, đi đến rừng Đại Lâm, tại Trùng Các Giảng Đường.

7. Lúc bấy giờ, có nhiều tỳ kheo đang đi kinh hành ngoài trời. Saccaka, con trai của Nigaṇṭha, đi đến chỗ các tỳ kheo ấy; sau khi đến, ông ta nói với các tỳ kheo: "Thưa các ngài, hiện nay Tôn giả Gotama đang ở đâu? Chúng tôi muốn được gặp Tôn giả Gotama."

"Này Aggivessana, Thế Tôn đã đi sâu vào rừng Đại Lâm và đang ngồi nghỉ trưa dưới gốc một cái cây."

8. Rồi Saccaka, con trai của Nigaṇṭha, cùng với hội chúng Licchavi đông đảo đi sâu vào rừng Đại Lâm, đến chỗ Thế Tôn; sau khi đến, ông ta trao đổi những lời chào hỏi với Thế Tôn. Sau khi trao đổi những lời chào hỏi thân hữu, ông ta ngồi xuống một bên. Những người Licchavi ấy, có người đảnh lễ Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên; có người trao đổi lời chào hỏi với Thế Tôn, sau khi trao đổi những lời chào hỏi thân hữu rồi ngồi xuống một bên; có người chắp tay vái chào Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên; có người xưng tên và dòng họ trước mặt Thế Tôn rồi ngồi xuống một bên; có người giữ im lặng rồi ngồi xuống một bên.

9. Ngồi một bên, Saccaka, con trai của Nigaṇṭha, nói với Thế Tôn điều này: "Tôi muốn hỏi Tôn giả Gotama một điểm nhỏ, nếu Tôn giả Gotama cho phép tôi đặt câu hỏi."

"Hãy hỏi đi, này Aggivessana, bất cứ điều gì ông muốn."

"Tôn giả Gotama rèn luyện các học trò như thế nào, và phần lớn những lời hướng dẫn của Tôn giả Gotama dành cho các học trò diễn ra theo cách nào?"

"Này Aggivessana, Ta rèn luyện các học trò như thế này, và phần lớn những lời hướng dẫn của Ta dành cho các học trò diễn ra theo cách này: 'vật chất, này các tỳ kheo, là không bền vững; cảm giác là không bền vững; nhận thức là không bền vững; hoạt động là không bền vững; 'cái biết' là không bền vững. vật chất, này các tỳ kheo, không phải tự ngã; cảm giác không phải tự ngã; nhận thức không phải tự ngã; hoạt động không phải tự ngã; 'cái biết' không phải tự ngã. Mọi thứ do hợp lại mà thành, không bền vững, mọi Quy luật là không phải tự ngã.' Này Aggivessana, Ta rèn luyện các học trò như thế này, và phần lớn những lời hướng dẫn của Ta dành cho các học trò diễn ra theo cách này."

10. "Một ví dụ hiện lên trong tôi, thưa Tôn giả Gotama."

"Hãy nói ra ví dụ đó đi, này Aggivessana," Thế Tôn nói.

"Thưa Tôn giả Gotama, giống như bất kỳ loại hạt giống hay cây cỏ nào lớn lên, phát triển và trưởng thành, tất cả chúng đều dựa vào đất, đứng vững trên đất. Bằng cách đó, những hạt giống và cây cỏ này mới lớn lên, phát triển và trưởng thành. Hoặc thưa Tôn giả Gotama, giống như bất kỳ công việc nặng nhọc nào được thực hiện, tất cả đều dựa vào đất, đứng vững trên đất. Bằng cách đó, những công việc nặng nhọc này mới được thực hiện.

Cũng y như vậy, thưa Tôn giả Gotama, con người có vật chất là cái tôi cốt lõi (ngã / attā), đứng vững trên vật chất mà tạo ra điều tốt hay điều xấu; con người có cảm giác là cái tôi cốt lõi, đứng vững trên cảm giác mà tạo ra điều tốt hay điều xấu; con người có nhận thức là cái tôi cốt lõi, đứng vững trên nhận thức mà tạo ra điều tốt hay điều xấu; con người có hoạt động là cái tôi cốt lõi, đứng vững trên hoạt động mà tạo ra điều tốt hay điều xấu; con người có 'cái biết' là cái tôi cốt lõi, đứng vững trên 'cái biết' mà tạo ra điều tốt hay điều xấu."

11. "Này Aggivessana, có phải ông đang nói thế này: 'vật chất là cái tôi cốt lõi của tôi, cảm giác là cái tôi cốt lõi của tôi, nhận thức là cái tôi cốt lõi của tôi, hoạt động là cái tôi cốt lõi của tôi, 'cái biết' là cái tôi cốt lõi của tôi'?"

"Đúng vậy, thưa Tôn giả Gotama, tôi nói như thế này: 'vật chất là cái tôi cốt lõi của tôi, cảm giác là cái tôi cốt lõi của tôi, nhận thức là cái tôi cốt lõi của tôi, hoạt động là cái tôi cốt lõi của tôi, 'cái biết' là cái tôi cốt lõi của tôi', và đám đông này cũng nói như vậy."

"Đám đông thì không giúp được gì cho [quan điểm] ông đâu, này Aggivessana? Này Aggivessana, ông hãy xác nhận chính lập luận của mình đi."

"Thưa Tôn giả Gotama, tôi nói như thế này: 'vật chất là cái tôi cốt lõi của tôi, cảm giác là cái tôi cốt lõi của tôi, nhận thức là cái tôi cốt lõi của tôi, hoạt động là cái tôi cốt lõi của tôi, 'cái biết' là cái tôi cốt lõi của tôi'."

12. "Nếu vậy, này Aggivessana, Ta sẽ hỏi ông về chính điểm này, ông thấy thế nào thì hãy trả lời như thế ấy. Ông nghĩ sao, này Aggivessana, một vị vua Sát-đế-lỵ đã lên ngôi, ví dụ như vua Pasenadi của nước Kosala, hay vua Ajātasattu Vedehiputta của nước Māgadha, có quyền lực trong vương quốc của mình để xử tử người đáng bị xử tử, phạt tiền người đáng bị phạt tiền, lưu đày người đáng bị lưu đày không?"

"Thưa Tôn giả Gotama, một vị vua Sát-đế-lỵ đã lên ngôi, ví dụ như vua Pasenadi của nước Kosala, hay vua Ajātasattu Vedehiputta của nước Māgadha, có quyền lực trong vương quốc của mình để xử tử người đáng bị xử tử, phạt tiền người đáng bị phạt tiền, lưu đày người đáng bị lưu đày. Thưa Tôn giả Gotama, ngay cả những hội chúng và các nhóm này—như nhóm Vajjī và nhóm Malla—cũng có quyền lực trong lãnh thổ của họ để xử tử người đáng bị xử tử, phạt tiền người đáng bị phạt tiền, lưu đày người đáng bị lưu đày. Huống hồ là một vị vua Sát-đế-lỵ đã lên ngôi, như vua Pasenadi của nước Kosala, hay vua Ajātasattu Vedehiputta của nước Māgadha? Vị ấy có quyền lực đó, thưa Tôn giả Gotama, và vị ấy xứng đáng có quyền lực đó."

13. "Ông nghĩ sao, này Aggivessana, khi ông nói rằng: 'vật chất là cái tôi cốt lõi của tôi', ông có quyền lực kiểm soát đối với vật chất ấy để ra lệnh: 'Mong sao vật chất của tôi như thế này, mong sao vật chất của tôi đừng như thế kia' không?" Khi được hỏi như vậy, Saccaka, con trai của Nigaṇṭha, giữ im lặng.

Lần thứ hai, Thế Tôn nói với Saccaka, con trai của Nigaṇṭha: "Ông nghĩ sao, này Aggivessana, khi ông nói rằng: 'vật chất là cái tôi cốt lõi của tôi', ông có quyền lực kiểm soát đối với vật chất ấy để ra lệnh: 'Mong sao vật chất của tôi như thế này, mong sao vật chất của tôi đừng như thế kia' không?" Lần thứ hai, Saccaka, con trai của Nigaṇṭha, vẫn giữ im lặng.

Rồi Thế Tôn nói với Saccaka, con trai của Nigaṇṭha: "Bây giờ hãy trả lời đi, này Aggivessana, đây không phải là lúc để ông giữ im lặng. Này Aggivessana, bất cứ ai được Như Lai hỏi một câu hỏi hợp lý đến lần thứ ba mà không trả lời, thì ngay tại đó đầu của người ấy sẽ vỡ làm bảy mảnh."

14. Lúc bấy giờ, Dạ-xoa Vajirapāṇi (Kim Cương Thủ) cầm một chày kim cương bằng sắt, rực cháy, đỏ rực, phát sáng, đứng lơ lửng trên không trung ngay phía trên Saccaka, con trai của Nigaṇṭha, nghĩ rằng: "Nếu Saccaka, con trai của Nigaṇṭha, được Thế Tôn hỏi một câu hỏi hợp lý đến lần thứ ba mà không trả lời, ta sẽ đập vỡ đầu hắn làm bảy mảnh ngay tại đây." Cả Thế Tôn và Saccaka, con trai của Nigaṇṭha, đều nhìn thấy Dạ-xoa Vajirapāṇi.

Khi ấy, Saccaka, con trai của Nigaṇṭha, hoảng sợ, kinh hãi, lông tóc dựng ngược, tìm kiếm sự bảo vệ từ Thế Tôn, tìm kiếm nơi trú ẩn từ Thế Tôn, tìm kiếm chỗ nương tựa từ Thế Tôn, liền nói với Thế Tôn: "Xin Tôn giả Gotama hãy hỏi tôi, tôi sẽ trả lời."

15. "Ông nghĩ sao, này Aggivessana, khi ông nói rằng: 'vật chất là cái tôi cốt lõi của tôi', ông có quyền lực kiểm soát đối với vật chất ấy để ra lệnh: 'Mong sao vật chất của tôi như thế này, mong sao vật chất của tôi đừng như thế kia' không?"