MN 67. Tại Cātumā
(Kinh Cātumā)
1. Tôi nghe như vầy. Một thời Đức Thế Tôn trú tại Cātumā, trong rừng cây A-ma-la (myrobalan).
2. Lúc bấy giờ, có năm trăm vị tỳ kheo (bhikkhus - nhà sư) do Đại đức Xá Lợi Phất và Đại đức Đại Mục Kiền Liên dẫn đầu đã đến Cātumā để yết kiến Đức Thế Tôn. Trong khi các vị tỳ kheo khách đang chào hỏi các vị tỳ kheo chủ nhà, chuẩn bị chỗ nghỉ và cất y bát, họ đã rất ồn ào, náo nhiệt.
3. Bấy giờ, Đức Thế Tôn gọi Đại đức A Nan: “Này A Nan, ai mà ồn ào, náo nhiệt thế kia? Cứ như là những người đánh cá đang rao bán cá vậy.” [^682]
“Bạch Thế Tôn, đó là năm trăm vị tỳ kheo do Đại đức Xá Lợi Phất và Đại đức Mục Kiền Liên dẫn đầu đã đến Cātumā để yết kiến Đức Thế Tôn. Và trong khi các vị tỳ kheo khách chào hỏi các vị tỳ kheo chủ nhà, chuẩn bị chỗ nghỉ và cất y bát, họ đã rất ồn ào, náo nhiệt.”
4. “Vậy thì, A Nan, nhân danh Ta, hãy nói với các tỳ kheo ấy rằng Bậc Đạo Sư cho gọi các Đại đức.”
“Thưa vâng, bạch Thế Tôn,” Đại đức A Nan đáp, rồi đi đến các vị tỳ kheo ấy và nói: “Bậc Đạo Sư cho gọi các Đại đức.”
“Thưa vâng, hiền giả,” [457] họ đáp, rồi đi đến chỗ Đức Thế Tôn, sau khi đảnh lễ Ngài, họ ngồi xuống một bên. Khi họ đã ngồi yên, Đức Thế Tôn hỏi: “Này các tỳ kheo, tại sao các ông lại ồn ào, náo nhiệt như vậy? Cứ như là những người đánh cá đang rao bán cá vậy.”
“Bạch Thế Tôn, chúng con là năm trăm vị tỳ kheo do Đại đức Xá Lợi Phất và Đại đức Mục Kiền Liên dẫn đầu đã đến Cātumā để yết kiến Đức Thế Tôn. Và chính trong khi chúng con, những tỳ kheo khách, chào hỏi các vị tỳ kheo chủ nhà, chuẩn bị chỗ nghỉ và cất y bát, chúng con đã rất ồn ào, náo nhiệt.”
5. “Này các tỳ kheo, hãy đi đi. Ta khai trừ các ngươi. Các ngươi không thể sống cùng Ta.”
“Thưa vâng, bạch Thế Tôn,” họ đáp, rồi từ chỗ ngồi đứng dậy, sau khi đảnh lễ Đức Thế Tôn, giữ Ngài ở bên phải mình, họ thu dọn chỗ nghỉ, mang y bát rồi rời đi.
6. Lúc bấy giờ, những người Thích Ca ở Cātumā đang tụ họp trong phòng hội họp để bàn việc gì đó. Thấy các vị tỳ kheo từ xa đi tới, họ đến gần và hỏi: “Thưa các Đại đức, quý vị đi đâu vậy?”
“Thưa các hiền giả, Tăng đoàn (Sangha - cộng đồng tu sĩ) các tỳ kheo đã bị Đức Thế Tôn khai trừ.”
“Vậy xin các Đại đức hãy ngồi lại một lát. Có lẽ chúng tôi có thể làm cho Ngài chấp nhận lại.”
“Thưa vâng, các hiền giả,” họ đáp.
7. Sau đó, những người Thích Ca ở Cātumā đi đến chỗ Đức Thế Tôn, sau khi đảnh lễ Ngài, họ ngồi xuống một bên và thưa:
“Bạch Thế Tôn, xin Đức Thế Tôn hãy hoan hỷ với Tăng đoàn các tỳ kheo; bạch Thế Tôn, xin Đức Thế Tôn hãy chào đón Tăng đoàn các tỳ kheo; bạch Thế Tôn, xin Đức Thế Tôn hãy thể hiện lòng bi mẫn đối với Tăng đoàn các tỳ kheo như Ngài đã từng thể hiện lòng bi mẫn trong quá khứ. Bạch Thế Tôn, ở đây có những tỳ kheo mới tu, vừa mới xuất gia (gone forth - từ bỏ đời sống gia đình để sống đời không nhà), mới đến với Giáo pháp và Giới luật (Dhamma and Discipline - giáo lý và các quy tắc đạo đức) này. Nếu họ không có cơ hội được gặp Đức Thế Tôn, có thể sẽ có sự thay đổi hay biến chất nào đó xảy ra nơi họ. Bạch Thế Tôn, cũng như những cây non không được tưới nước, có thể sẽ có sự thay đổi hay biến chất nào đó xảy ra nơi chúng, cũng vậy, bạch Thế Tôn, ở đây có [458] những tỳ kheo mới tu, vừa mới xuất gia, mới đến với Giáo pháp và Giới luật này. Nếu họ không có cơ hội được gặp Đức Thế Tôn, có thể sẽ có sự thay đổi hay biến chất nào đó xảy ra nơi họ. Bạch Thế Tôn, cũng như con bê con không thấy mẹ, có thể sẽ có sự thay đổi hay biến chất nào đó xảy ra nơi nó, cũng vậy, bạch Thế Tôn, ở đây có những tỳ kheo mới tu, vừa mới xuất gia, mới đến với Giáo pháp và Giới luật này. Nếu họ không có cơ hội được gặp Đức Thế Tôn, có thể sẽ có sự thay đổi hay biến chất nào đó xảy ra nơi họ. Bạch Thế Tôn, xin Đức Thế Tôn hãy hoan hỷ với Tăng đoàn các tỳ kheo; bạch Thế Tôn, xin Đức Thế Tôn hãy chào đón Tăng đoàn các tỳ kheo; bạch Thế Tôn, xin Đức Thế Tôn hãy thể hiện lòng bi mẫn đối với Tăng đoàn các tỳ kheo như Ngài đã từng thể hiện lòng bi mẫn trong quá khứ.”
8. Bấy giờ, Phạm thiên Sahampati [^683] biết được ý nghĩ trong tâm Đức Thế Tôn, nên nhanh như một người lực sĩ duỗi cánh tay đang co lại hay co cánh tay đang duỗi ra, vị ấy biến mất khỏi cõi Phạm thiên và hiện ra trước Đức Thế Tôn. Rồi vị ấy đắp y lệch một bên vai, chắp tay cung kính hướng về Đức Thế Tôn và thưa:
9. “Bạch Thế Tôn, xin Đức Thế Tôn hãy hoan hỷ với Tăng đoàn các tỳ kheo; bạch Thế Tôn, xin Đức Thế Tôn hãy chào đón Tăng đoàn các tỳ kheo;…(như trong §7)…[459] như Ngài đã từng thể hiện lòng bi mẫn trong quá khứ.”
10. Những người Thích Ca ở Cātumā và Phạm thiên Sahampati đã có thể làm cho Đức Thế Tôn chấp nhận lại bằng các ví dụ về cây non và bê con.
11. Bấy giờ, Đại đức Đại Mục Kiền Liên nói với các tỳ kheo: “Hãy đứng dậy, các hiền giả, mang y bát của mình đi. Đức Thế Tôn đã chấp nhận lại nhờ những người Thích Ca ở Cātumā và Phạm thiên Sahampati với các ví dụ về cây non và bê con.”
12. “Thưa vâng, hiền giả,” họ đáp, rồi mang y bát của mình, đi đến chỗ Đức Thế Tôn, sau khi đảnh lễ Ngài, họ ngồi xuống một bên. Khi họ đã ngồi yên, Đức Thế Tôn hỏi Đại đức Xá Lợi Phất: “Này Xá Lợi Phất, ông đã nghĩ gì khi Tăng đoàn các tỳ kheo bị Ta khai trừ?”
“Bạch Thế Tôn, con đã nghĩ thế này: ‘Tăng đoàn các tỳ kheo đã bị Đức Thế Tôn khai trừ. Đức Thế Tôn giờ đây sẽ an trú trong sự tĩnh lặng, chuyên tâm vào sự an lạc hiện tại; và chúng ta cũng sẽ an trú trong sự tĩnh lặng, chuyên tâm vào sự an lạc hiện tại.’”
“Dừng lại, Xá Lợi Phất, dừng lại! Ông không nên có suy nghĩ như vậy nữa.” [^684]
13. Sau đó, Đức Thế Tôn hỏi Đại đức Đại Mục Kiền Liên: “Này Mục Kiền Liên, ông đã nghĩ gì khi Tăng đoàn các tỳ kheo bị Ta khai trừ?”
“Bạch Thế Tôn, con đã nghĩ thế này: ‘Tăng đoàn các tỳ kheo đã bị Đức Thế Tôn khai trừ. Đức Thế Tôn giờ đây sẽ an trú trong sự tĩnh lặng, chuyên tâm vào sự an lạc hiện tại. Bây giờ Đại đức Xá Lợi Phất và tôi sẽ lãnh đạo Tăng đoàn các tỳ kheo.’” “Tốt lắm, tốt lắm, Mục Kiền Liên! Hoặc là Ta sẽ lãnh đạo Tăng đoàn các tỳ kheo, hoặc là Xá Lợi Phất và Mục Kiền Liên sẽ lãnh đạo Tăng đoàn.”
14. Bấy giờ, Đức Thế Tôn nói với các tỳ kheo:
"Này các tỳ kheo, có bốn loại sợ hãi này mà những người đi xuống nước phải dè chừng. [^685] Bốn loại đó là gì? Đó là: sợ sóng, sợ cá sấu, sợ xoáy nước, và sợ cá mập. Đó là bốn loại sợ hãi mà những người đi xuống nước phải dè chừng.