MN 125. Cấp Độ Của Sự Thuần Hóa
(Kinh Dantabhūmi - Dantabhūmi Sutta)
1. Tôi nghe như vầy. Một thời Đức Thế Tôn trú tại thành Vương Xá (Rājagaha), trong Vườn Trúc, nơi nuôi sóc (Trúc Lâm Tịnh Xá Kalandakanivāpa).
2. Vào lúc đó, sa di Aciravata đang sống trong một túp lều trong rừng. Khi ấy, Hoàng tử Jayasena, trong lúc đi dạo và rảo bước tập thể dục, đã đến chỗ sa di Aciravata và chào hỏi vị ấy. [^1174] Sau khi cuộc trò chuyện lịch sự và thân mật kết thúc, hoàng tử ngồi xuống một bên và nói với sa di Aciravata: “Thưa Tôn giả Aggivessana, tôi nghe nói rằng một vị tỳ kheo (bhikkhu - nhà sư Phật giáo nam) sống ở đây tinh cần, nhiệt tâm và quyết tâm có thể đạt được nhất tâm (unification of mind - sự tập trung tâm trí vào một điểm).”
“Đúng vậy, thưa hoàng tử, đúng vậy. Một vị tỳ kheo sống ở đây tinh cần, nhiệt tâm và quyết tâm có thể đạt được nhất tâm.”
3. “Thật tốt nếu Tôn giả Aggivessana có thể giảng Pháp (Dhamma - giáo lý của Đức Phật) cho tôi như ngài đã nghe và thông thạo.”
“Tôi không thể giảng Pháp cho hoàng tử như tôi đã nghe và thông thạo. Bởi vì nếu tôi giảng Pháp cho hoàng tử như tôi đã nghe và thông thạo, hoàng tử sẽ không hiểu được ý nghĩa lời tôi nói, và điều đó sẽ gây mệt mỏi và phiền phức cho tôi.” [129]
4. “Xin Tôn giả Aggivessana hãy giảng Pháp cho tôi như ngài đã nghe và thông thạo. Có lẽ tôi có thể hiểu được ý nghĩa lời ngài nói.”
“Tôi sẽ giảng Pháp cho hoàng tử như tôi đã nghe và thông thạo. Nếu hoàng tử có thể hiểu được ý nghĩa lời tôi nói, điều đó thật tốt. Nhưng nếu hoàng tử không thể hiểu được ý nghĩa, thì hãy dừng lại ở đó và đừng hỏi tôi thêm về điều đó nữa.”
“Xin Tôn giả Aggivessana hãy giảng Pháp cho tôi như ngài đã nghe và thông thạo. Nếu tôi có thể hiểu được ý nghĩa lời ngài nói, điều đó thật tốt. Nếu tôi không thể hiểu được ý nghĩa, thì tôi sẽ dừng lại ở đó và tôi sẽ không hỏi ngài thêm về điều đó nữa.”
5. Sau đó, sa di Aciravata đã giảng Pháp cho Hoàng tử Jayasena như vị ấy đã nghe và thông thạo. Sau khi vị ấy nói xong, Hoàng tử Jayasena nhận xét: “Thật không thể, thưa Tôn giả Aggivessana, không thể xảy ra chuyện một vị tỳ kheo sống tinh cần, nhiệt tâm và quyết tâm lại có thể đạt được nhất tâm.” Rồi, sau khi tuyên bố với sa di Aciravata rằng điều này là không thể và không thể xảy ra, Hoàng tử Jayasena đứng dậy khỏi chỗ ngồi và rời đi.
6. Ngay sau khi Hoàng tử Jayasena rời đi, sa di Aciravata đến gặp Đức Thế Tôn. Sau khi đảnh lễ Đức Thế Tôn, vị ấy ngồi xuống một bên và kể lại toàn bộ cuộc trò chuyện của mình với Hoàng tử Jayasena cho Đức Thế Tôn nghe. Khi vị ấy kể xong, Đức Thế Tôn nói với vị ấy:
7. "Này Aggivessana, làm sao có thể Hoàng tử Jayasena, sống giữa dục lạc (sensual pleasures - niềm vui thích qua năm giác quan), hưởng thụ dục lạc, bị nuốt chửng bởi những suy nghĩ về dục lạc, bị thiêu đốt bởi cơn sốt dục lạc, chỉ chăm chăm tìm kiếm dục lạc, [130] lại có thể biết, thấy, hoặc chứng ngộ được điều phải được biết thông qua xuất ly (renunciation - sự từ bỏ đời sống thế tục, từ bỏ dục lạc), thấy thông qua xuất ly, đạt được thông qua xuất ly, chứng ngộ thông qua xuất ly? Điều đó là không thể.
8. “Giả sử, [^1175] này Aggivessana, có hai con voi, ngựa, hoặc bò có thể thuần hóa đã được thuần hóa tốt và kỷ luật tốt, và hai con voi, ngựa, hoặc bò có thể thuần hóa nhưng chưa được thuần hóa và chưa có kỷ luật. Này Aggivessana, con nghĩ sao? Liệu hai con voi, ngựa, hoặc bò có thể thuần hóa đã được thuần hóa tốt và kỷ luật tốt, khi được thuần hóa, có học được cách cư xử của loài đã được thuần hóa, có đạt đến cấp độ của sự thuần hóa không?” - “Bạch Thế Tôn, có ạ.” - “Nhưng liệu hai con voi, ngựa, hoặc bò có thể thuần hóa nhưng chưa được thuần hóa và chưa có kỷ luật, khi chưa được thuần hóa, có học được cách cư xử của loài đã được thuần hóa, có đạt đến cấp độ của sự thuần hóa, giống như hai con voi, ngựa, hoặc bò đã được thuần hóa tốt và kỷ luật tốt không?” - “Bạch Thế Tôn, không ạ.” - "Cũng vậy, này Aggivessana, không thể nào Hoàng tử Jayasena, sống giữa dục lạc,… lại có thể biết, thấy, hoặc chứng ngộ được điều phải được biết thông qua xuất ly, thấy thông qua xuất ly, đạt được thông qua xuất ly, chứng ngộ thông qua xuất ly.
9. "Giả sử, này Aggivessana, có một ngọn núi cao không xa một ngôi làng hay thị trấn, và hai người bạn tay trong tay rời làng hoặc thị trấn đến gần ngọn núi. Khi đến nơi, một người bạn ở lại dưới chân núi trong khi người kia leo lên đỉnh. Rồi người bạn ở lại dưới chân núi nói với người bạn đang đứng trên đỉnh: ‘Này bạn, đứng trên đỉnh núi, bạn thấy gì?’ Và người kia trả lời: ‘Này bạn, đứng trên đỉnh núi, tôi thấy những công viên đáng yêu, những khu rừng đáng yêu, những đồng cỏ đáng yêu và những hồ nước đáng yêu.’ Khi đó, người bạn đầu tiên sẽ nói: ‘Không thể nào, [131] bạn ơi, không thể xảy ra chuyện đứng trên đỉnh núi mà bạn lại thấy những công viên đáng yêu, những khu rừng đáng yêu, những đồng cỏ đáng yêu và những hồ nước đáng yêu.’
"Sau đó, người bạn kia đi xuống chân núi, nắm tay bạn mình và kéo anh ta leo lên đỉnh núi. Sau khi cho anh ta nghỉ lấy hơi vài phút, người đó hỏi: ‘Này bạn, đứng trên đỉnh núi, bạn thấy gì?’ Và bạn anh ta trả lời: ‘Này bạn, đứng trên đỉnh núi, tôi thấy những công viên đáng yêu, những khu rừng đáng yêu, những đồng cỏ đáng yêu và những hồ nước đáng yêu.’ Rồi người kia nói: ‘Bạn ơi, mới vừa rồi chúng tôi nghe bạn nói: “Không thể nào, bạn ơi, không thể xảy ra chuyện đứng trên đỉnh núi mà bạn lại thấy những công viên đáng yêu… những hồ nước đáng yêu.” Nhưng bây giờ chúng tôi lại nghe bạn nói: “Này bạn, đứng trên đỉnh núi, tôi thấy những công viên đáng yêu… những hồ nước đáng yêu.”’ Khi đó, người bạn đầu tiên trả lời: ‘Bạn ơi, vì bị ngọn núi cao này che khuất, tôi đã không thấy những gì đáng lẽ phải thấy.’
10. "Cũng vậy, này Aggivessana, Hoàng tử Jayasena bị che khuất, cản trở, ngăn chặn và bao phủ bởi một khối còn lớn hơn thế này – đó là khối vô minh (mass of ignorance - sự che lấp của si mê, không thấy rõ sự thật). Do đó, không thể nào Hoàng tử Jayasena, sống giữa dục lạc,… lại có thể biết, thấy, hoặc chứng ngộ được điều phải được biết thông qua xuất ly, thấy thông qua xuất ly, đạt được thông qua xuất ly, chứng ngộ thông qua xuất ly.
11. “Này Aggivessana, nếu hai ví dụ này đã khởi lên trong con [liên hệ] đến Hoàng tử Jayasena, thì hoàng tử đã tự nhiên có niềm tin nơi con, và khi có niềm tin, đã thể hiện niềm tin đó với con.”
“Bạch Thế Tôn, làm sao hai ví dụ này có thể khởi lên trong con [liên hệ] đến Hoàng tử Jayasena như chúng khởi lên nơi Đức Thế Tôn, vì chúng là tự nhiên phát sinh và chưa từng được nghe trước đây?” [132] 12. "Giả sử, này Aggivessana, một vị vua quý tộc đã làm lễ quán đảnh (head-anointed noble king - vị vua thuộc dòng dõi cao quý đã trải qua nghi lễ đăng quang) nói với người quản tượng trong rừng của mình như sau: ‘Này người quản tượng giỏi, hãy cưỡi voi của vua, vào rừng voi, và khi thấy một con voi rừng, hãy buộc cổ nó vào voi của vua.’ Sau khi đáp ‘Vâng, thưa đức vua,’ người quản tượng cưỡi voi của vua, vào rừng voi, và khi thấy một con voi rừng, liền buộc cổ nó vào voi của vua. Voi của vua dẫn nó ra chỗ trống trải. Đây là cách một con voi rừng đi ra chỗ trống trải; vì voi rừng quyến luyến rừng voi.
"Sau đó, người quản tượng báo cho vị vua quý tộc đã làm lễ quán đảnh: ‘Thưa đức vua, voi rừng đã ra chỗ trống trải.’ Nhà vua nói với người thuần tượng (elephant tamer - người chuyên huấn luyện voi) của mình như sau: ‘Hãy đến đây, người thuần tượng giỏi, hãy thuần hóa con voi rừng. Hãy khuất phục những thói quen rừng rú của nó, khuất phục những ký ức và ý định rừng rú của nó, khuất phục nỗi khổ, sự mệt mỏi và cơn sốt vì rời xa rừng. Hãy làm cho nó thích thú với thị trấn, khắc sâu vào nó những thói quen phù hợp với con người.’ Sau khi đáp ‘Vâng, thưa đức vua,’ người thuần tượng trồng một cây cột lớn xuống đất và buộc cổ con voi rừng vào đó để khuất phục những thói quen rừng rú của nó… và để khắc sâu vào nó những thói quen phù hợp với con người.
"Rồi người thuần tượng nói với con voi bằng những lời lẽ nhẹ nhàng, dễ nghe, đáng yêu, đi vào lòng người, lịch sự, được nhiều người mong muốn và hài lòng. Khi con voi rừng [133] được nghe những lời như vậy, nó lắng nghe, chú ý và nỗ lực tâm trí để hiểu. Tiếp theo, người thuần tượng thưởng cho nó cỏ khô và nước. Khi con voi rừng chấp nhận cỏ khô và nước từ người đó, người thuần tượng biết: ‘Giờ thì voi của vua sẽ sống!’
"Sau đó, người thuần tượng huấn luyện nó thêm: ‘Nhấc lên, đặt xuống!’ Khi voi của vua tuân theo lệnh nhấc lên và đặt xuống của người thuần tượng và thực hiện các chỉ dẫn, người thuần tượng huấn luyện nó thêm: ‘Tiến lên, lùi lại!’ Khi voi của vua tuân theo lệnh tiến lên và lùi lại của người thuần tượng và thực hiện các chỉ dẫn, người thuần tượng huấn luyện nó thêm: ‘Đứng dậy, ngồi xuống!’ Khi voi của vua tuân theo lệnh đứng dậy và ngồi xuống của người thuần tượng và thực hiện các chỉ dẫn, người thuần tượng huấn luyện nó thêm về nhiệm vụ gọi là bất động (imperturbability - trạng thái tâm không dao động). Người đó buộc một tấm ván lớn vào vòi nó; một người đàn ông cầm giáo ngồi trên cổ nó; những người đàn ông cầm giáo đứng xung quanh nó tứ phía; và chính người thuần tượng đứng trước mặt nó cầm một cây sào giáo dài. Khi con voi đang được huấn luyện nhiệm vụ bất động, nó không cử động chân trước hay chân sau; nó không cử động phần thân trước hay phần thân sau; nó không cử động đầu, tai, ngà, đuôi hay vòi. Voi của vua có thể chịu đựng những cú đâm từ giáo, những nhát chém từ kiếm, những mũi tên bắn tới, những cú đánh từ các sinh vật khác, và những tiếng vang rền của trống, trống trận, kèn và trống cơm. Thoát khỏi mọi lỗi lầm và khuyết điểm, thanh lọc mọi tì vết, nó xứng đáng với nhà vua, phục vụ nhà vua, được coi là một trong những yếu tố của một vị vua. [134]
13-14. "Cũng vậy, này Aggivessana, một vị Như Lai (Tathāgata - danh hiệu của Phật, nghĩa là “Người đã đến như vậy” hoặc “Người đã đi như vậy”) xuất hiện trên thế gian, là bậc A-la-hán (accomplished - bậc đã hoàn thiện, đã giác ngộ), Chánh Đẳng Giác (fully enlightened - bậc giác ngộ hoàn toàn, chỉ Đức Phật)… (như Kinh 51, §§12-13)… vị ấy cạo bỏ râu tóc, đắp y vàng, từ bỏ đời sống gia đình, sống đời không gia đình. Đây là cách một Thánh đệ tử (noble disciple - người đệ tử đã chứng ngộ ít nhất tầng thánh đầu tiên) đi ra chỗ trống trải; vì chư thiên và loài người còn quyến luyến năm dây dục lạc (five cords of sensual pleasure - năm đối tượng của giác quan: sắc, thanh, hương, vị, xúc).
15. "Sau đó, Như Lai rèn luyện vị ấy thêm: ‘Hãy đến đây, tỳ kheo, hãy giữ giới hạnh, hãy thu thúc trong sự thu thúc theo giới bổn Pātimokkha (restraint of the Pātimokkha - sự kiểm soát hành vi theo các quy tắc trong giới luật của tỳ kheo/tỳ kheo ni), hãy hoàn thiện trong hạnh kiểm và nơi hành xử, thấy sợ hãi trong lỗi nhỏ nhặt nhất, hãy rèn luyện bằng cách thực hành các học giới.’
16. "Khi, này Aggivessana, vị Thánh đệ tử có giới hạnh… thấy sợ hãi trong lỗi nhỏ nhặt nhất, rèn luyện bằng cách thực hành các học giới, thì Như Lai rèn luyện vị ấy thêm: ‘Hãy đến đây, tỳ kheo, hãy bảo vệ các cửa của các căn (sense faculties - mắt, tai, mũi, lưỡi, thân, ý) của con. Khi mắt thấy sắc, đừng nắm bắt tướng chung và tướng riêng (signs and features - các đặc điểm tổng quát và chi tiết của đối tượng). Vì nếu con để mặc căn mắt không được bảo vệ, các trạng thái tâm bất thiện xấu ác (evil unwholesome states - tham, sân, si và các biến thể) như tham ái và ưu bi (covetousness and grief - sự thèm muốn và buồn khổ liên quan đến thế gian) có thể xâm chiếm con, hãy thực hành con đường chế ngự nó, bảo vệ căn mắt, thực hiện sự chế ngự căn mắt. Khi tai nghe tiếng… Khi mũi ngửi mùi… Khi lưỡi nếm vị… Khi thân chạm xúc… Khi ý nhận biết pháp, đừng nắm bắt tướng chung và tướng riêng. Vì nếu con để mặc căn ý không được bảo vệ, các trạng thái tâm bất thiện xấu ác như tham ái và ưu bi có thể xâm chiếm con, hãy thực hành con đường chế ngự nó, bảo vệ căn ý, thực hiện sự chế ngự căn ý.’
17. "Khi, này Aggivessana, vị Thánh đệ tử bảo vệ các cửa của các căn, thì Như Lai rèn luyện vị ấy thêm: ‘Hãy đến đây, tỳ kheo, hãy tiết độ trong ăn uống (moderate in eating - ăn uống có chừng mực). Quán xét một cách khôn ngoan, con nên dùng thức ăn không phải để vui đùa, không phải để say sưa, không phải vì vẻ đẹp thể chất và sự hấp dẫn, mà chỉ để duy trì và bảo tồn thân này, để chấm dứt sự khó chịu, và để hỗ trợ đời sống phạm hạnh (holy life - đời sống thanh tịnh, hướng đến giải thoát), suy xét rằng: “Như vậy, ta sẽ chấm dứt các cảm thọ cũ mà không làm phát sinh các cảm thọ mới, và ta sẽ khỏe mạnh, không bị chê trách và sống thoải mái.”’
18. "Khi, [135] này Aggivessana, vị Thánh đệ tử tiết độ trong ăn uống, thì Như Lai rèn luyện vị ấy thêm: ‘Hãy đến đây, tỳ kheo, hãy chuyên tâm vào sự tỉnh thức (wakefulness - sự nỗ lực giữ tâm tỉnh táo). Ban ngày, trong khi đi kinh hành và ngồi, hãy thanh lọc tâm khỏi các pháp chướng ngại (obstructive states - những trạng thái tâm ngăn cản thiền định và trí tuệ). Trong canh đầu của đêm, trong khi đi kinh hành và ngồi, hãy thanh lọc tâm khỏi các pháp chướng ngại. Trong canh giữa của đêm, con nên nằm xuống ở phía bên phải theo tư thế sư tử, chân này gác lên chân kia, chánh niệm và tỉnh giác hoàn toàn, sau khi ghi nhớ trong tâm thời điểm thức dậy. Sau khi thức dậy, trong canh cuối của đêm, trong khi đi kinh hành và ngồi, hãy thanh lọc tâm khỏi các pháp chướng ngại.’
19. "Khi, này Aggivessana, vị Thánh đệ tử chuyên tâm vào sự tỉnh thức, thì Như Lai rèn luyện vị ấy thêm: ‘Hãy đến đây, tỳ kheo, hãy có chánh niệm và tỉnh giác (mindfulness and full awareness - sự ghi nhớ đối tượng hiện tại và sự hiểu biết rõ ràng về hành động của mình). Hãy hành động với tỉnh giác hoàn toàn khi đi tới và đi lui… khi nhìn về phía trước và nhìn sang bên… khi co và duỗi các chi… khi mặc y và mang y bát… khi ăn, uống, nhai, nếm… khi đại tiện và tiểu tiện… khi đi, đứng, ngồi, nằm ngủ, thức dậy, nói chuyện và giữ im lặng.’
20. "Khi, này Aggivessana, vị Thánh đệ tử có chánh niệm và tỉnh giác, thì Như Lai rèn luyện vị ấy thêm: ‘Hãy đến đây, tỳ kheo, hãy tìm đến một nơi ở ẩn dật (secluded resting place - nơi thanh vắng, ít người): khu rừng, gốc cây, ngọn núi, khe núi, hang đá, nghĩa địa, bụi rậm trong rừng, không gian trống trải, đống rơm.’
21. "Vị ấy tìm đến một nơi ở ẩn dật: khu rừng… đống rơm. Sau khi đi khất thực về, sau bữa ăn, vị ấy ngồi xuống, xếp chân theo thế kiết già, giữ thân thẳng đứng, và thiết lập chánh niệm trước mặt. Từ bỏ tham ái đối với thế gian, vị ấy trú với tâm thoát khỏi tham ái; vị ấy thanh lọc tâm khỏi tham ái. Từ bỏ sân hận và ác ý, vị ấy trú với tâm thoát khỏi sân hận, có lòng bi mẫn vì lợi ích của tất cả chúng sinh; vị ấy thanh lọc tâm khỏi sân hận và ác ý. Từ bỏ hôn trầm và thụy miên, vị ấy trú thoát khỏi hôn trầm và thụy miên, nhận biết ánh sáng, chánh niệm và tỉnh giác hoàn toàn; vị ấy thanh lọc tâm khỏi hôn trầm và thụy miên. Từ bỏ trạo cử và hối quá, vị ấy trú không dao động với tâm an tĩnh nội tại; vị ấy thanh lọc tâm khỏi trạo cử và hối quá. [136] Từ bỏ nghi ngờ, vị ấy trú vượt qua nghi ngờ, không còn phân vân về các pháp thiện; vị ấy thanh lọc tâm khỏi nghi ngờ.
22. "Sau khi từ bỏ năm triền cái (five hindrances - tham dục, sân hận, hôn trầm thụy miên, trạo cử hối quá, nghi ngờ) này, những phiền não của tâm làm suy yếu trí tuệ, vị ấy trú quán thân trên thân, nhiệt tâm, tỉnh giác hoàn toàn và chánh niệm, đã loại bỏ tham ái và ưu bi đối với thế gian. Vị ấy trú quán thọ trên các cảm thọ… tâm trên tâm… pháp trên các pháp, nhiệt tâm, tỉnh giác hoàn toàn và chánh niệm, đã loại bỏ tham ái và ưu bi đối với thế gian. [^1176]
23. "Cũng như, này Aggivessana, người thuần tượng trồng một cây cột lớn xuống đất và buộc cổ con voi rừng vào đó để khuất phục những thói quen rừng rú của nó… và để khắc sâu vào nó những thói quen phù hợp với con người, thì bốn nền tảng của chánh niệm (foundations of mindfulness - bốn lĩnh vực quán chiếu: thân, thọ, tâm, pháp, còn gọi là Tứ Niệm Xứ) này là những sợi dây ràng buộc tâm của vị Thánh đệ tử để khuất phục những thói quen dựa trên đời sống gia đình, để khuất phục những ký ức và ý định dựa trên đời sống gia đình, để khuất phục nỗi khổ, sự mệt mỏi và cơn sốt dựa trên đời sống gia đình, và để vị ấy có thể đạt được con đường chân chính và chứng ngộ Niết bàn (Nibbāna - sự chấm dứt khổ đau, trạng thái giải thoát cuối cùng).
24. "Sau đó, Như Lai rèn luyện vị ấy thêm: ‘Hãy đến đây, tỳ kheo, hãy trú quán thân trên thân nhưng đừng suy nghĩ những tư tưởng liên quan đến thân; hãy trú quán thọ trên các cảm thọ nhưng đừng suy nghĩ những tư tưởng liên quan đến cảm thọ; hãy trú quán tâm trên tâm nhưng đừng suy nghĩ những tư tưởng liên quan đến tâm; hãy trú quán pháp trên các pháp nhưng đừng suy nghĩ những tư tưởng liên quan đến pháp.’
25. "Với sự lắng dịu của tầm và tứ (applied and sustained thought - sự hướng tâm đến đối tượng và sự duy trì tâm trên đối tượng), vị ấy nhập và trú trong tầng thiền na (jhāna - các tầng thiền định) thứ hai [^1177]… tầng thiền na thứ ba… tầng thiền na thứ tư.
26-29. "Khi tâm định tĩnh của vị ấy được thanh lọc như vậy… (như Kinh 51, §§24-27)… Vị ấy hiểu rõ: ‘Sanh đã tận, đời sống phạm hạnh đã hoàn thành, những gì cần làm đã làm, không còn trở lại trạng thái tồn tại nào nữa.’
30. "Vị tỳ kheo đó có thể chịu đựng lạnh và nóng, đói và khát, và sự tiếp xúc của ruồi trâu, muỗi, gió, mặt trời và các loài bò sát; vị ấy có thể chịu đựng những lời nói ác ý, không mong muốn và những cảm giác [137] đau đớn, dữ dội, nhói buốt, xuyên thấu, khó chịu, khổ sở và đe dọa tính mạng phát sinh trên thân. Thoát khỏi mọi tham, sân và si, thanh lọc mọi tì vết, vị ấy xứng đáng nhận vật cúng dường, xứng đáng được tiếp đãi, xứng đáng nhận lễ vật, xứng đáng được đảnh lễ kính trọng, là ruộng phước vô thượng cho đời (unsurpassed field of merit - nơi xứng đáng để gieo trồng phước báu).
31. "Nếu, này Aggivessana, voi của vua chết khi về già mà chưa được thuần hóa và chưa có kỷ luật, thì nó được coi là một con voi già đã chết cái chết chưa thuần hóa. Nếu voi của vua chết khi trung niên mà chưa được thuần hóa và chưa có kỷ luật, thì nó được coi là một con voi trung niên đã chết cái chết chưa thuần hóa. Nếu voi của vua chết khi còn non mà chưa được thuần hóa và chưa có kỷ luật, thì nó được coi là một con voi non đã chết cái chết chưa thuần hóa. Cũng vậy, này Aggivessana, nếu một vị tỳ kheo trưởng lão chết mà các lậu hoặc (taints - những ô nhiễm tiềm ẩn làm chúng sinh trôi lăn trong luân hồi: dục lậu, hữu lậu, vô minh lậu) chưa được đoạn trừ, thì vị ấy được coi là một vị tỳ kheo trưởng lão đã chết cái chết chưa thuần hóa. Nếu một vị tỳ kheo trung niên chết mà các lậu hoặc chưa được đoạn trừ, thì vị ấy được coi là một vị tỳ kheo trung niên đã chết cái chết chưa thuần hóa. Nếu một vị tỳ kheo mới tu chết mà các lậu hoặc chưa được đoạn trừ, thì vị ấy được coi là một vị tỳ kheo mới tu đã chết cái chết chưa thuần hóa.
32. “Nếu, này Aggivessana, voi của vua chết khi về già đã được thuần hóa tốt và kỷ luật tốt, thì nó được coi là một con voi già đã chết cái chết thuần hóa. Nếu voi của vua chết khi trung niên đã được thuần hóa tốt và kỷ luật tốt, thì nó được coi là một con voi trung niên đã chết cái chết thuần hóa. Nếu voi của vua chết khi còn non đã được thuần hóa tốt và kỷ luật tốt, thì nó được coi là một con voi non đã chết cái chết thuần hóa. Cũng vậy, này Aggivessana, nếu một vị tỳ kheo trưởng lão chết mà các lậu hoặc đã được đoạn trừ, thì vị ấy được coi là một vị tỳ kheo trưởng lão đã chết cái chết thuần hóa. Nếu một vị tỳ kheo trung niên chết mà các lậu hoặc đã được đoạn trừ, thì vị ấy được coi là một vị tỳ kheo trung niên đã chết cái chết thuần hóa. Nếu một vị tỳ kheo mới tu chết mà các lậu hoặc đã được đoạn trừ, thì vị ấy được coi là một vị tỳ kheo mới tu đã chết cái chết thuần hóa.”
Đức Thế Tôn đã thuyết như vậy. Sa di Aciravata hoan hỷ và tín thọ lời dạy của Đức Thế Tôn.